Meetnet Biodiversiteit

De natuur in Zaanstad is belangrijk. Planten en dieren zorgen voor een gezonde en prettige leefomgeving. Biodiversiteit speelt daarbij een grote rol. Veel verschillende soorten maken de natuur sterker en beter voorbereid op veranderingen in de toekomst. De gemeente Zaanstad wil daarom goed volgen hoe het met de natuur gaat. Dat doen we met het Meetnet Biodiversiteit.

Samen meten we de planten en dieren in Zaanstad

Met het Meetnet Biodiversiteit volgen we welke soorten planten en dieren er zijn en hoe het met ze gaat. Dit doen we samen met ecologisch bureau Natuurlijke Zaken en een groeiende groep enthousiaste en betrokken inwoners. Zij helpen vrijwillig mee door planten en dieren te tellen. De informatie die we samen verzamelen helpt de gemeente om parken, bermen en andere openbare plekken beter in te richten voor de natuur. Zo krijgen planten en dieren meer ruimte en wordt Zaanstad groener en sterker.

Meedoen als vrijwilliger?

Als vrijwilliger helpt u bij het waarnemen van planten en dieren. Wilt u ook helpen of wilt u meer weten over het Meetnet Biodiversiteit? U kunt zich per e‑mail aanmelden of een vraag aan ons stellen. 

Samen brengen we de biodiversiteit van Zaanstad steeds beter in kaart en werken we aan een sterkere natuur in onze gemeente. 

Als vrijwilliger helpt u bij het waarnemen van planten en dieren. U speelt daarmee een belangrijke rol binnen het Meetnet Biodiversiteit. U hoeft geen expert te zijn. Interesse in natuur en graag buiten zijn is voldoende. Ieder jaar krijgt u duidelijke uitleg en goede begeleiding van een ecoloog van Natuurlijke Zaken.

Gezamenlijke startbijeenkomst

Aan het begin van elk meetseizoen is er een gezamenlijke startbijeenkomst. Tijdens deze bijeenkomst bespreken we de resultaten van het afgelopen jaar en kijken we samen vooruit naar het nieuwe seizoen.

Jaarlijks op excursie

Elke groep gaat één keer per jaar op excursie. Tijdens deze excursie frissen we samen de kennis op en gaan we het veld in.

Zelf het veld in

Naast de excursies gaat u als vrijwilliger zelf het veld in. U bezoekt meetpunten die u in overleg kiest, om planten en dieren te volgen. Uw waarnemingen slaat u online op via www.waarneming.nl. Zo kan iedereen de resultaten bekijken.

In Zaanstad zijn al veel organisaties actief die planten en dieren monitoren. Denk bijvoorbeeld aan de Vogelbeschermingswacht, de Vlinderstichting en beheerders van natuurgebieden zoals Staatsbosbeheer. Het Meetnet Biodiversiteit sluit hierop aan door andere soorten te onderzoeken of op andere plekken te meten. Door gegevens met elkaar te delen, krijgen we samen een steeds beter en completer beeld van de natuur in Zaanstad.

Binnen het Meetnet Biodiversiteit onderzoeken we de volgende soorten of groepen:

  • Ringslang 
  • Rugstreeppad 
  • Rietvogels 
  • Flora 
  • Dagvlinders en wilde bijen 
  • Libellen 
  • Bunzing en wezel 
  • Vissen 
  • Vleermuizen 
  • Nachtvlinders (sinds 2025) 
  • Otter (sinds 2026)

Als vrijwilliger kunt u zich aanmelden om één of meerdere soorten te onderzoeken. Voor elke soort of soortgroep is er een eigen groep vrijwilligers. Binnen deze groep heeft u contact met andere vrijwilligers en met de ecoloog. Zo kunt u ervaringen delen en vragen stellen. 

De manier van onderzoeken verschilt per soort. Vlinders, bijen en libellen onderzoeken we overdag en bij mooi weer, meestal te voet. Rugstreeppadden en vleermuizen volgen we in de avond en vaak per fiets. Bij vleermuizen gebruiken we een batlogger die hun geluiden opneemt. Deze geluiden lezen we later uit. Rugstreeppadden zoeken we vooral op gehoor: we fietsen steeds een stukje, stoppen en luisteren of we hun karakteristieke roep horen. Voor marterachtigen zetten we een cameraval in. Deze staat enkele weken op een vaste plek. Daarna bekijken en bespreken we samen de beelden. Zo onderzoeken we elke soort op een manier die het beste past.